Baltimore
Współrzędne: 39°17'11" N 76°36'54" W![]()
| Baltimore | |||
|
|||
| Państwo | |||
| Stan | Maryland | ||
| Położenie | 39°17' N 76°36' W |
||
| Powierzchnia - całkowita - wód |
238,5 km² 29,2 km² |
||
| Populacja (2005) - liczba ludności - gęstość |
641 943 3 039 os./km² |
||
| Strefa czasowa | UTC-5 | ||
| Miasta partnerskie | |||
|
Położenie na mapie kraju
|
|||
|
Położenie na mapie
|
|||
| Strona internetowa | |||
Baltimore – miasto na wschodnim wybrzeżu USA, największe w stanie Maryland. Leży około 60 km od Waszyngtonu i tworzy z nim jeden obszar metropolitalny. Jest miastem niezależnym, a więc nie wchodzi w skład żadnego hrabstwa. Zgodnie z prawem stanu Maryland posiada status identyczny jak hrabstwo dla celów statystycznych – Państwowy Urząd Statystyczny (ang.: US Census Bureau) uznaje hrabstwo za podstawę obliczeń i dlatego traktuje Baltimore na zasadzie równości z hrabstwem. Baltimore jest tradycyjnie ostoją Partii Demokratycznej od ponad 150 lat. Do Partii Demokratycznej należy para senatorów stanu Maryland – Barbara Mikulski i Paul Sarbanes – oboje pochodzą i mieszkają w Baltimore. Stąd pochodzi też słynny zespół baseballowy Baltimore Orioles
Spis treści |
[edytuj] Dane ogólne
Baltimore jest jednym z dwudziestu największych miast USA, posiada 3 uniwersytety, bazę marynarki wojennej, liczne muzea, galerię sztuki, domy i kościoły z XVIII i XIX w. Dumą miasta jest zacumowany w Porcie Wewnętrznym USS "Constelation" – ostatni zwodowany (1854) żaglowy okręt wojenny USA.
[edytuj] Historia
W XVII wieku kilka miast o nazwie Baltimore założono nad brzegami Zatoki Chesapeake. Obecne miasto powstało w lipcu 1729, a nazwę swą wzięło od Lorda Baltimore, ówczesnego gubernatora Prowincji Maryland. Do końca XVIII wieku miasto utrzymywało się ze składu towarów dla i z produkujących cukier wysp Morza Karaibskiego.
W czasie wojny roku 1812 Anglicy, nazywający Baltimore "gniazdem piratów" kilkakrotnie atakowali nadbrzeżny fort McHernry, ale wszystkie ich szturmy zostały odparte, a po śmierci dowódcy, generała Rossa, wycofali się na dobre. Bitwa morska, jaka się wówczas wywiązała, została po raz pierwszy w dziejach USA wygrana, co zainspirowało poetę Francisa Scotta Key do napisania wiersza "The Star-Spangled Banner" (Gwiaździsty Sztandar), który stał się później tekstem hymnu narodowego USA. Bitwa ta uwieczniona została pomnikiem wzniesionym w centrum miasta, z której to przyczyny prezydent John Quincy Adams nadał w 1827 Baltimore przydomek "Miasta Pomnika" (ang.: Monument City).
W 1851 roku miasto Baltimore zostało wydzielone z hrabstwa Baltimore jako osobna jednostka samorządowa równoważna hrabstwu.[1]
Przed wojną secesyjną Maryland był stanem niewolniczym. W czasie wojny, aczkolwiek oficjalnie należący do Unii, uznawał dawny ustrój, a w mieście przeważały nastroje prokonfederackie. Doszło nawet do zamieszek w Baltimore (1861), w czasie których do miasta wkroczyło wojsko i okupowało je aż do zakończenia wojny w kwietniu 1865.
W lutym 1904 w Baltimore wybuchł gwałtowny pożar, który strawił w ciągu 30 godzin ponad tysiąc pięćset budynków. Ówczesny burmistrz miasta odmówił przyjęcia pomocy z zewnątrz, mówiąc: "Baltimore will take care of its own, thank you!" (Baltimore da sobie samo radę, dziękujemy). W ciągu dwóch lat nie było już śladu po tej katastrofie.
W 1950 Baltimore osiągnęło rekordową – 950 tys. – liczbę mieszkańców, (6. miejsce wśród największych miast USA), za Detroit i przed Cleveland, ale w następnym półwieczu straciło ponad 300 tysięcy mieszkańców (głównie na rzecz przedmieść).
18 lipca 2001 w wyniku wykolejenia się pociągu z chemikaliami w tunelu pod centrum miasta wybuchł groźny pożar, który sparaliżował całe miasto. Strażacy walczyli z ogniem 9 dni i wprawdzie ugasili, ale zalali niżej położone ulice centrum, a chemikalia zmieszane z wodą spłynęły do systemu kanalizacyjnego. W 3 tygodnie później w obrębie centrum miasta wyleciały w powietrze pokrywy studzienek ściekowych, bowiem gromadzące się gazy spowodowały eksplozję. Ofiar w ludziach nie było.
W 2003 miasto padło ofiarą huraganu Isabel, który spiętrzył wody zatoki do siedmiu metrów, co spowodowało zalanie portu i okolicznych dzielnic.
[edytuj] Gospodarka
Baltimore jest jednym z najbardziej uprzemysłowionych obszarów USA. W mieście zlokalizowany jest przemysł lotniczy, elektromaszynowy, chemiczny, stoczniowy i hutniczy. Port Baltimore, położony w głębi zatoki Chesapeake należy do najbezpieczniejszych w USA. Przed huraganami chroni go obszerny półwysep Delmarva, podzielony pomiędzy stany Delaware, Maryland i Wirginia (stąd nazwa – Del-Mar-Va), zaś przed mroźnymi wiatrami z północy łańcuch Appalachów.
[edytuj] Demografia
- 1790 - 13 503
- 1800 - 26 514
- 1810 - 46 555
- 1820 - 62 738
- 1830 - 80 620
- 1840 - 102 313
- 1850 - 169 054
- 1860 - 212 418
- 1870 - 267 354
- 1880 - 332 313
- 1890 - 434 439
- 1900 - 508 957
- 1910 - 558 485
- 1920 - 733 826
- 1930 - 804 874
- 1940 - 859 100
- 1950 - 949 708
- 1960 - 939 024
- 1970 - 905 759
- 1980 - 786 775
- 1990 - 736 014
- 2000 - 651 154
[edytuj] Zobacz też:
- hymn Stanów Zjednoczonych Ameryki
- Lista najwyższych budynków w Baltimore
- Bazylika Wniebowzięcia NMP w Baltimore
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Mapy i zdjęcia lotnicze Stanów Zjednoczonych
- Mapa ulic z Google Maps
- Mapa topograficzna z TopoZone
- Zdjęcie lotnicze lub mapa topograficzna z TerraServer-USA
- Zdjęcie satelitarne z Google Maps i Microsoft Virtual Earth
[edytuj] Źrodła
Przypisy
- ↑ Profil miasta Baltimore Maryland State Archives (en)
Allegany • Anne Arundel • (miasto) Baltimore • Baltimore • Calvert • Caroline • Carroll • Cecil • Charles • Dorchester • Frederick • Garrett • Harford • Howard • Kent • Montgomery • Prince George's • Queen Anne's • Saint Mary's • Somerset • Talbot • Washington • Wicomico • Worcester